Via de Bankbabbel houden we je op de hoogte over het reilen en zeilen in de bankenwereld. We prikken door de groene praatjes, brengen de dubieuze deals boven water en vieren de kleine én grote overwinningen.
Nu de vele hittegolven eindelijk afgekoeld zijn, de vele bosbranden eindelijk uitgedoofd zijn en onze uitgedroogde rivieren eindelijk terug normale waterstanden hebben, kunnen we de schade opmeten. En die is aanzienlijk.
Economen van Triodos, de bank die steevast aan de top van onze Bankwijzer prijkt, berekenden dat de extreme hitte van de voorbije zomer de Europese economie in zijn geheel 1% van het GDP heeft gekost. Het wordt dus dringend tijd om met een frisse blik op zoek te gaan naar mogelijke oplossingen voor al die ellende.
De extreme hitte van de voorbije zomer heeft de Europese economie maar liefst 1% van het GDP gekost
Dat idee hadden ook de CEO’s van de chemiesector. Al getuigen hun oplossingen vooral van inzicht in de eigen problemen. Waar ze in 2024 nog samenkwamen in Antwerpen om de Europese Commissie aan te sporen tot meer deregulering op klimaatvlak, was hun klaagzang deze zomer gericht op de lage waterstanden in de Rijn. Nadat de Boven Rijn in Duitsland onbevaarbaar werd, zaten de grootste Duitse chemiebedrijven zoals BASF en Evonik, die beide ook in Antwerpen actief zijn, plots met een acuut bevoorradingsprobleem. Dat dit probleem een rechtstreekse link heeft met de klimaatopwarming die ze zelf tot voor kort zelf minimaliseerden, lijkt nog niet echt doorgedrongen. Vermoedelijk rekenen ze erop dat de politiek met subsidies over de brug zal komen om hen te helpen met die vervelende transportproblemen.
Al kan het altijd nog kortzichtiger.
Neem nu Ineos. De Britse chemiereus was de voorbije jaren een van de grootste slokoppen van Vlaamse steun aan energie-intensieve industrie. Dat terwijl de petrochemiesector volgens ons onderzoek tot de grootste uitstoters behoort, voor een economische meerwaarde die daar maar moeilijk tegenop weegt.
Datzelfde Ineos heeft de Vlaamse overheid onlangs aangeklaagd voor miljoenen euro’s schadevergoeding. De reden? Ze vinden het niet eerlijk dat een rechtbank hun omgevingsvergunning vernietigde omdat ze te veel stikstof zouden uitstoten.
De chemiesector wil minder klimaatregels. Ironisch genoeg kreeg ze deze zomer zelf met de gevolgen van klimaatverandering te maken.
Dat Ineos jarenlang op een voorkeursbehandeling van de Vlaamse overheid kon rekenen, zijn ze blijkbaar even vergeten. Net als het feit dat de overheid niet alleen de belangen van bedrijven, maar ook die van haar inwoners en hun leefomgeving hoort te verdedigen. Dankbaarheid moet je van dit soort bedrijven duidelijk niet verwachten; Hun blik blijft uitsluitend gericht op winst voor de aandeelhouders.
En dat die strategie werkt, zien we ook op Wall Street. De Amerikaanse grootbanken zagen hun inkomsten uit beurshandel fors stijgen. De kassa rinkelde dankzij de vele schommelingen op de financiële markten, met de AI-sector als uitschieter. Voor beleggers betekenen die schommelingen vooral onzekerheid. Voor banken betekenen ze big business.
Europese banken hebben hun inspiratie gevonden in Amerika: minder regels, meer winst
En Europese banken lijken steeds meer in de voetsporen van hun Amerikaanse collega’s te willen treden. Zij slaagden erin om een deel van de Basel III regels de komende jaren te laten uitstellen en wijzen daarbij graag naar de VS. De redenering is eenvoudig: als Amerikaanse banken de globale richtlijnen niet implementeren en daardoor meer winst kunnen maken, waarom zouden Europese banken dan nog wel braaf de regels moeten volgen?
Dat die Basel III-richtlijnen ooit in het leven geroepen werden om de maatschappij te beschermen tegen de disproportionele risico’s die banken genomen hebben tijdens de financiële crisis van 2008, lijkt iedereen intussen alweer vergeten. De aandeelhouders willen winst, en regels zitten daarbij alleen maar in de weg.
Of het nu Amerika is of Europa: deze zomer zagen we het opnieuw. Als bedrijven en banken winst maken, is dat mooi meegenomen voor de aandeelhouders. Maar de rekening? Die belandt maar al te vaak bij de rest van de samenleving.
Laten we hopen dat deze dramatische zomer ons eraan heeft herinnerd dat investeren in meer groen, hernieuwbare energie en leefbare steden geen overbodige luxe is. Ons vind je op 11 oktober alvast op de klimaatmars om daarvoor te pleiten. Zien we jullie daar?
